| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS | Kredi |
|---|---|---|---|---|---|---|
| EEKO209 | Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri | Ders | 2 | 3 | 5.00 | 3.00 |
Lisans
Türkçe
Bu dersin amacı, sosyal bilimlerde bilimsel araştırma sürecinin temel aşamalarını kavratmak ve öğrencilerin araştırma problemini tanımlama, hipotez geliştirme, veri toplama, analiz etme ve sonuçları yorumlama becerilerini geliştirmektir. Ders kapsamında, nicel ve nitel araştırma yaklaşımları tanıtılarak öğrencilerin kendi alanlarında bilimsel yöntemleri doğru biçimde uygulayabilmeleri hedeflenmektedir.
Prof. Dr. Başak Aydın
| 1 | Sosyal bilimlerde bilimsel araştırmanın temel kavramlarını ve süreçlerini açıklar. |
| 2 | Araştırma problemini tanımlar ve uygun araştırma soruları ile hipotezler geliştirir. |
| 3 | Bilimsel literatürü tarar, kaynakları değerlendirir ve araştırma tasarımını oluşturur. |
| 4 | Nicel ve nitel örnekleme ve araştırma yöntemlerini ayırt eder ve uygun olanı seçer. |
| 5 | Veri toplama araçlarını hazırlar, uygular ve elde edilen verileri analiz eder. |
| 6 | Bilimsel araştırma etiğine uygun şekilde veri toplar ve değerlendirir. |
| 7 | Araştırma sonuçlarını bilimsel rapor veya sunum formatında düzenler ve yorumlar. |
| 8 | Bilimsel çalışmalarda doğru kaynak gösterme ve referans sistemlerini kullanma becerisi kazanır. |
Birinci Öğretim
Bulunmamaktadır.
Bulunmamaktadır.
Bu ders, sosyal bilimler alanında bilimsel araştırma sürecine kapsamlı bir bakış sunmaktadır. Konular arasında bilimsel araştırmanın niteliği ve amacı, araştırma probleminin ve hipotezlerin oluşturulması, literatür taraması, araştırma tasarımı, örnekleme yöntemleri, veri toplama teknikleri ve veri analizi yer almaktadır. Nicel ve nitel araştırma yaklaşımları ayrıntılı olarak ele alınır. Ayrıca araştırma etiği ilkeleri ile bilimsel rapor hazırlama süreçleri de incelenmektedir.
| Hafta | Teorik | Uygulama | [OgretimYontemVeTeknikleri] | [OnHazirlik] |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Bilimin tanımı, bilgi türleri, bilimin özellikleri ve bilimsel düşünme biçimi | Bilimsel düşünme biçimine ilişkin kısa örnek olaylar tartışma | Anlatım, soru-cevap, tartışma | Ders notları ve örnek olay metinleri hazırlama, temel kavramlara ilişkin sunum oluşturma. |
| 2 | Nicel, nitel ve karma araştırmalar, araştırma türleri; araştırma sürecinin aşamaları | Farklı araştırma türlerine ait makale örnekleri değerlendirme | Sunum, tartışma | Farklı araştırma türlerinden örnek inceleme, ders notları hazırlama |
| 3 | Araştırma problemi, amaç, önem, kuramsal çerçeve, araştırma soruları ve hipotez konuları | Örnek araştırma konularından hareketle problem ve hipotez oluşturma | Beyin fırtınası, örnek olay analizi, anlatım. | Araştırma tasarımlarıyla ilgili literatür taraması yapma, problem ve hipotez örnekleri hazırlama |
| 4 | Evren, örneklem, örnekleme türleri ve örneklem büyüklüğü kavramları | Belirlenen senaryolar üzerinden örnekleme yöntemleri uygulama | Anlatım, uygulamalı alıştırma, tartışma | Örnekleme yöntemlerini içeren örnek senaryolar hazırlama, görsel tablo ve şemalar oluşturma. |
| 5 | Anket, mülakat, gözlem, deney ve görsel teknikler | Belirli bir araştırma konusu için uygun veri toplama yöntemleri seçme | Tartışma, grup çalışması, örnek inceleme | Her veri toplama yöntemine ilişkin örnek materyaller (anket, mülakat formu vb.) hazırlama |
| 6 | Değişken türleri, ölçme düzeyleri ve ölçek geliştirme ilkeleri | Örnek bir anket formu hazırlama, soru türleri ve ölçek düzeyleri belirleme | Uygulamalı anlatım, grup çalışması, tartışma | Örnek anket formu ve ölçme düzeyi tablosu hazırlama |
| 7 | Araştırma modeli, değişkenler ve veri toplama süreci | Hipotez oluşturma, veri girişi yapma | Uygulamalı çalışma | Araştırma konusu seçme, anket çalışması |
| 8 | Ara sınav | |||
| 9 | SPSS’e giriş, veri düzenleme, betimleyici istatistikler | Basit bir veri seti üzerinde frekans ve grafik analizi yapma | Anlatım, bilgisayar uygulaması | Örnek veri seti oluşturma, SPSS dosyası hazırlama |
| 10 | Korelasyon analizi ve parametrik testler | Analizleri bilgisayarda uygulama | Bilgisayar destekli uygulama, örnek çözüm | Uygulama veri seti hazırlama, analiz sonuçlarının örnek çıktılarını düzenleme |
| 11 | Non parametrik testler | Analizleri bilgisayarda uygulama | Bilgisayar destekli uygulama, örnek çözüm | Uygulama veri seti hazırlama, analiz sonuçlarının örnek çıktılarını düzenleme |
| 12 | Kodlama, tema çıkarımı ve nitel analiz yaklaşımları | Görüşme metinleri üzerinden kodlama çalışması yapma | Uygulamalı çalışma, tartışma, çözümleme | Örnek görüşme metinleri hazırlama ve tema çıkarımı örneği oluşturma |
| 13 | Bilimsel araştırmanın raporlanması ve bilimsel araştırmalarda etik ilkeler | Rapor taslağı hazırlama, etik ihlaller içeren örnekler hazırlama | Anlatım, uygulamalı çalışma | Rapor yazım şablonu ve örnek rapor bölümleri hazırlama, etik ihlal örnekleri |
| 14 | Kaynak gösterme ve referans sistemleri | Örnek kaynakça ve alıntı uygulamaları yapma | Uygulamalı anlatım, örnek inceleme | Örnek kaynakça listesi ve yanlış/alınmış örnekler hazırlama |
| 15 | Final Sınavı |
1- Doğanay, A., Ataizi, M., Şimşek, A., Balaban Salı, J., Akbulut, Y. (2012), Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri, ISBN 978-975-06-1320-3, Eskişehir. 2- Özdamar, K., Odabaşı, Y., Hoşcan, Y., Bir, A.A., Kırcaali İftar, G., Özmen, A., Uzuner, Y. (1999). Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntemleri, ISBN 975 - 492 - 840 - 1 , Eskişehir. 3-Ertaş, M., Özsoy, S. (2023). Bilimsel Araştırma Yapma-Yayınlama-Sunum Yol ve Yöntemleri, Akademik Yayıncılık, Ankara. 4- Güçlüer, E., Ak, G., Arlı, Ö., Şimşek, B., Alptekin, H., Öztürk, Ö., Sağbaş, M., Erdoğan, F. A., Bostan, A., Dinç, S., Şahin, G., Türkeş Yuşan, İ. (2024). Bilimsel Araştırma Yöntemleri ve Yayın Etiği, Milli Savunma Üniversitesi Yayınları, Ankara.
Araştırma projesi tasarımı, anket uygulama ve veri analizi
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Bulunmamaktadır.
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 3 | 3 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 5 | 1 | 5 |
| Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma | 15 | 7 | 105 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 114 | ||
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | |
| ÖÇ 1 | ||||||||
| ÖÇ 2 | ||||||||
| ÖÇ 3 | ||||||||
| ÖÇ 4 | ||||||||
| ÖÇ 5 | ||||||||
| ÖÇ 6 | ||||||||
| ÖÇ 7 | ||||||||
| ÖÇ 8 |