| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS | Kredi |
|---|---|---|---|---|---|---|
| ESAH113 | Tiyatro Tarihi ve Kuramları I | Ders | 1 | 1 | 2.00 | 2.00 |
Lisans
Bu dersin amacı, öğrencilerin tiyatronun tarihsel gelişimini, kökenlerini ve toplumsal bağlam içindeki dönüşümünü kavramalarını sağlamaktır. Antik dönemden Ortaçağ’a kadar uzanan süreçte tiyatro sanatının biçimsel, estetik ve düşünsel temellerini inceleyerek; tiyatro kuramlarının ortaya çıkış koşullarını, sanat–toplum–inanç ilişkileri çerçevesinde değerlendirmeleri hedeflenir. Ayrıca öğrencilerin tiyatro tarihine yalnızca kronolojik olarak değil, aynı zamanda kavramsal, kültürel ve felsefi bir perspektiften yaklaşmaları; dönemsel tiyatro biçimleriyle günümüz sahne anlayışları arasında ilişki kurabilmeleri amaçlanmaktadır.
Öğr. Gör. Feyza Özgen
| 1 | Tiyatro sanatının kökenlerini ve tarihsel gelişim sürecini (Antik Yunan’dan Orta Çağ’a kadar) açıklayabilir. |
| 2 | Farklı dönemlere ait tiyatro biçimlerini, türlerini ve sahneleme geleneklerini tanımlayabilir ve birbirinden ayırt edebilir. |
| 3 | Toplumsal, kültürel ve düşünsel dönüşümlerin tiyatro sanatına etkisini analiz edebilir. |
| 4 | Antik tragedya, komedya ve ritüel temelli performans biçimlerinin temel özelliklerini değerlendirebilir. |
| 5 | Tarihsel tiyatro metinlerini dönemlerinin estetik ve dramaturjik özellikleri açısından inceleyebilir. |
| 6 | Temel tiyatro kuramcılarının (Aristoteles, Horatius vb.) görüşlerini özetleyebilir ve günümüz tiyatro anlayışıyla ilişkilendirebilir. |
| 7 | Tarihsel bağlam ile sahneleme pratikleri arasındaki ilişkiyi örnekler üzerinden yorumlayabilir. |
| 8 | Tiyatro tarihine ilişkin akademik kaynakları kullanarak kısa araştırma raporları veya sunumlar hazırlayabilir. |
| 9 | Tiyatro tarihinin güncel sahne sanatları üzerindeki etkilerini tartışabilir. |
Birinci Öğretim
Yok
1.Tiyatronun kökenine ilişkin ritüel, mitos ve performans kavramları 2.Antik Mısır, Mezopotamya ve Anadolu’da dramatik anlatı örnekleri 3.Antik Yunan tiyatrosu: tragedya, komedya, satir oyunu ve Dionysos kültü 4.Antik Yunan’da tiyatro yapıları, oyunculuk, kostüm ve sahneleme düzeni 5.Aristoteles’in Poetika’sı ve klasik dramatik kuramın temelleri 6.Helenistik dönem tiyatrosu ve Roma tiyatrosu: form, işlev ve seyir kültürü 7.Ortaçağ Avrupa’sında tiyatro: dinsel temsiller, mister ve moralite oyunları 8.Halk tiyatrosu biçimleri: karnaval, maskaralık, commedia dell’arte’nin öncülleri 9.Tiyatronun toplumsal işlevi: iktidar, inanç, ritüel ve eğlence ilişkileri 10.Erken dönem tiyatro kuramları üzerine okumalar ve tartışmalar
| Hafta | Teorik | [OgretimYontemVeTeknikleri] | [OnHazirlik] |
|---|---|---|---|
| 1 | Tiyatro kavramının kökeni: “theatron”, “drama”, “mimesis” Ritüel, oyun ve tiyatro ilişkisi Antropolojik temeller: törensel köken teoriler | ||
| 2 | Antik Yunan’da Toplum, Mitoloji ve Din Dionysos kültü ve tiyatronun dinsel kökenleri Panathenaia ve Dionysia festivalleri Tiyatronun politik işlevi (polis, vatandaşlık, kamusal alan) | ||
| 3 | Thespis ve dramatik diyalogun ortaya çıkışı Koro, sahne düzeni, kostüm, maskenin işlevi Tragedya üçlemesi ve satir oyunları | ||
| 4 | Aiskhylos’un tanrısal adalet ve kader temaları Zincire Vurulmuş Prometheus ve etik sorgular Dramatik yapı analizi | ||
| 5 | Tragedyada birey, ahlak ve kader ilişkisi Kral Oidipus ve trajik ironi “Sophokles kahramanı” kavramı | ||
| 6 | Euripides’te insan psikolojisi, kadın karakterleri Mitolojinin yeniden yorumlanması Rasyonalite ve eleştiri | ||
| 7 | Ara Sınav | ||
| 8 | Eski Komedya’nın doğası Aristophanes’te mizah, parodi, toplumsal taşlama Lysistrata incelemesi | ||
| 9 | Theatron’un mimarisi Skene, orchestra, mechane, ekkyklema Seyirci düzeni ve sahne estetiği | ||
| 10 | Poetika’nın bağlamı Mimesis, katharsis, birim kavramları Tragedya tanımı ve günümüze etkisi Okuma: Aristoteles, Poetika | ||
| 11 | Tragedya sonrası dönüşüm Yeni Komedya (Menandros ve toplumsal tipler) Oyunculuk, turneler, profesyonelleşme | ||
| 12 | Ludi festivalleri, Etrüsk etkileri Latinceye geçiş, halk eğlencesi Roma tiyatrosunun işlevi ve seyirci profili | ||
| 13 | Roma komedyasında fars, doğaçlama ve müzik Plautus’un karakter tipleri: uşak, efendi, sevgili Menaechmi analizi | ||
| 14 | sınav |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 40 |
| Toplam | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 100 | |
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Tartışma | 14 | 2 | 28 |
| Takım/Grup Çalışması | 6 | 2 | 12 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 42 | ||
| ÖÇ 1 |
| ÖÇ 2 |
| ÖÇ 3 |
| ÖÇ 4 |
| ÖÇ 5 |
| ÖÇ 6 |
| ÖÇ 7 |
| ÖÇ 8 |
| ÖÇ 9 |