GERİ DÖN
Ders Öğretim Planı
| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS | Kredi |
|---|---|---|---|---|---|---|
| OYET113-3 | Yapı Fiziği | Ders | 1 | 1 | 3.00 | 2.00 |
Dersin Seviyesi
Önlisans
Dersin Sunulduğu Dil
Türkçe
Dersin Amacı
Bu dersin amacı, öğrencilere yapı fiziğinin temel kavramlarını kazandırmak; iklimsel ve fiziksel çevre koşullarının yapı performansı, enerji etkinliği ve kullanıcı konforu üzerindeki etkilerini kavratmaktır. Ders kapsamında klimatoloji ve ısıl konfor, yapı kabuğu ve temel yalıtım ilkeleri, doğal ve yapay aydınlatma, yapı akustiği, ergonomi ve diğer çevresel-mekânsal etmenler ele alınır. Öğrencilerin bu konulara ilişkin temel sorunları yapılarda yerinde gözlem yoluyla tanımlayabilmeleri, çevresel performans açısından değerlendirebilmeleri ve yeşil ve ekolojik yapı yaklaşımı doğrultusunda temel iyileştirme önerileri geliştirebilmeleri amaçlanmaktadır.
Dersi Veren Öğretim GörevlisiGörevlileri
Öğr. Gör. Sırma KONUK
Öğrenme Çıktıları
| 1 | Bu dersin sonunda öğrenciler, yapı fiziğinin temel kavramlarını ve fiziksel çevre etmenlerinin yapı ve kullanıcı konforu ile ilişkisini açıklayabilir. |
| 2 | Bu dersin sonunda öğrenciler; iklim, sıcaklık, nem, hava hareketleri, yapı kabuğu ve temel yalıtım kararlarının ısıl konfor üzerindeki etkilerini yorumlayabilir ve temel ısıl konfor ve iklimsel tasarım sorunlarını belirleyebilir. |
| 3 | Bu dersin sonunda öğrenciler; doğal ve yapay aydınlatma koşullarını kullanıcı konforu ve enerji etkinliği açısından değerlendirebilir ve temel iyileştirme önerileri geliştirebilir. |
| 4 | Bu dersin sonunda öğrenciler; yapı akustiği, gürültü, ergonomi ve kullanıcı-mekân ilişkisine yönelik temel sorunları yerinde gözlem yoluyla değerlendirebilir ve uygun iyileştirme önerileri geliştirebilir. |
| 5 | Bu dersin sonunda öğrenciler; seçilen bir yapıyı temel yapı fiziği ve çevresel performans kriterleri doğrultusunda bütüncül olarak analiz edebilir, belirlenen sorunları belgeleyebilir ve geliştirdiği iyileştirme önerilerini temel mesleki sunum ilkelerine uygun biçimde sunabilir. |
Öğrenim Türü
Birinci Öğretim
Dersin Ön Koşulu Olan Dersler
Ön koşul olan ders yoktur.
Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar
Ders kapsamında öğrencilerin seçtikleri bir alışveriş merkezi yapısında dönem boyunca yerinde gözlem yapmaları; mevcut fiziksel çevre koşullarını fotoğraf, not, basit şema ve gerektiğinde temel ölçümlerle belgelemeleri beklenmektedir. Saha çalışmaları profesyonel performans ölçümü yerine gözlem, problem tespiti, karşılaştırma ve temel iyileştirme önerisi geliştirme düzeyinde yürütülür.
Dersin İçeriği
Bu derste yapı fiziğinin temel kavramları ile yapı, çevre ve kullanıcı arasındaki fiziksel ilişkiler incelenir. Ders kapsamında; iklim, sıcaklık, bağıl nem, güneş, rüzgâr ve hava hareketleri; yapı kabuğu, temel ısı yalıtımı ve su yalıtımı ile ısıl konfor; doğal ve yapay aydınlatma ile görsel konfor; ses, gürültü, yapı akustiği ve akustik konfor; ergonomi, antropometri ve kullanıcı-mekân ilişkisi ele alınır. Ayrıca estetik ve görsel kirlilik, bitkilendirme, mahremiyet, mekânsal ayrıştırma ve organizasyon, temel yangın güvenliği ile sürdürülebilir ve yenilikçi yapı uygulamalarına genel olarak değinilir. Öğrenciler dönem boyunca seçtikleri bir alışveriş merkezi yapısında yerinde gözlem ve analiz çalışmaları gerçekleştirerek fiziksel çevre koşullarını değerlendirir, mevcut sorunları belgeler ve çevresel performansın iyileştirilmesine yönelik temel çözüm önerileri geliştirir.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
| Hafta | Teorik | Uygulama | [OgretimYontemVeTeknikleri] | [OnHazirlik] |
|---|---|---|---|---|
| 1 | Tanışma, Ders Amacı, Kapsamı, İşleyişi Ve Değerlendirme Kriterleri. Yapı Fiziği, Ekoloji, Mekân, Kullanıcı Konforu Ve Fiziksel Çevre Etmenlerine Genel Giriş. | Dönem çalışmasının tanıtılması. Dönem boyunca incelenecek bireysel AVM yapısının belirlenmesi ve yerinde gözlem yönteminin açıklanması. | PowerPoint destekli anlatım, görsel materyal, örnek yapı analizi ve sınıf içi tartışma. | Ders izlencesinin ve dönem çalışmasının gözden geçirilmesi. |
| 2 | KLİMATOLOJİ VE ISIL KONFOR - I: İklim, Sıcaklık, Bağıl Nem, Güneş, Rüzgâr, Hava Hareketleri, Dış Çevre–İç Mekân İlişkisi Ve Pasif Çevresel Kontrol İlkelerine Giriş. | Örnek yapılar üzerinden klimatolojik koşulların incelenmesi ve incelenecek bireysel AVM yapısına yönelik gözlem kriterlerinin oluşturulması. | PowerPoint destekli anlatım, görsel materyal ve vaka analizi. | Önceki haftanın konularının ve ders kaynaklarının gözden geçirilmesi. |
| 3 | KLİMATOLOJİ VE ISIL KONFOR - II: İklimlendirme Yaklaşımları, Yapı Kabuğu, Cephe Ve Açıklıkların Çevresel Performansla İlişkisi, Temel Isı Yalıtımı Ve Su Yalıtımı, Isı Kazanç Ve Kayıpları, İklimsel Sorunlar Ve Temel İyileştirme Yöntemleri. | İncelenecek bireysel AVM yapısında klimatoloji ve ısıl konfor gözlemlerinin gerçekleştirilmesi ve analiz sunumunun hazırlanması. | PowerPoint destekli anlatım, yapı detayı ve örnek yapı incelemeleri, saha çalışmasına hazırlık. | Bireysel AVM yapısında klimatoloji saha analizi için hazırlık. |
| 4 | ÖĞRENCİ ANALİZ SUNUMLARI - I: Klimatoloji Ve Isıl Konfor. | İncelenen bireysel AVM yapısının iklimsel koşullar, yapı kabuğu, güneş etkisi, hava hareketleri ve kullanıcı konforu açısından değerlendirilmesi; belirlenen sorunların ve temel iyileştirme önerilerinin sunulması. | Öğrenci sunumları, sınıf içi değerlendirme ve öğretim elemanı geri bildirimi. | Bireysel AVM klimatoloji analizinin tamamlanması. |
| 5 | AYDINLATMA VE GÖRSEL KONFOR - I: Işık Ve Aydınlatma Kavramları, Doğal Ve Yapay Aydınlatma, Gün Işığından Yararlanma, Işık Kaynakları Ve Enerji Etkin Aydınlatmaya Giriş. | Örnek mekân ve AVM uygulamalarının değerlendirilmesi; incelenecek bireysel AVM yapısına yönelik aydınlatma gözlem kriterlerinin oluşturulması. | PowerPoint destekli anlatım, görsel materyal ve karşılaştırmalı vaka analizi. | Önceki haftanın konularının gözden geçirilmesi. |
| 6 | AYDINLATMA VE GÖRSEL KONFOR - II: Aydınlık Düzeyi, Gölge, Kamaşma, Doğal–Yapay Işık İlişkisi, Temel Aydınlatma Sorunları, Kullanıcı Konforu Ve İyileştirme Yöntemleri. | İncelenecek bireysel AVM yapısında doğal ve yapay aydınlatmaya yönelik yerinde gözlemlerin gerçekleştirilmesi ve analiz sunumunun hazırlanması. | PowerPoint destekli anlatım, görsel analiz ve saha çalışmasına hazırlık. | Bireysel AVM aydınlatma analizi için hazırlık. |
| 7 | ÖĞRENCİ ANALİZ SUNUMLARI - II: Aydınlatma. Ara Sınav Öncesi Genel Değerlendirme. | İncelenen bireysel AVM yapısının doğal ve yapay aydınlatma, görsel konfor ve enerji etkinliği açısından değerlendirilmesi ve temel iyileştirme önerilerinin sunulması. | Öğrenci sunumları, değerlendirme, öğretim elemanı geri bildirimi ve genel tekrar. | Bireysel AVM aydınlatma analizinin tamamlanması ve ara sınava hazırlık. |
| 8 | ARA SINAV / VİZE | |||
| 9 | Ara Sınavın Değerlendirilmesi Ve İşlenen Konuların Genel Tekrarı: Yapı Fiziği Temel Kavramları, Klimatoloji Ve Isıl Konfor, Yapı Kabuğu Ve Yalıtım, Aydınlatma Ve Görsel Konfor. | Ara sınav sorularının değerlendirilmesi, öğrencilerin eksik olduğu konuların açıklanması ve örnekler üzerinden genel tekrar yapılması. | Soru-cevap, PowerPoint destekli genel tekrar, sınıf içi tartışma ve örnek olay analizi. | Ara sınavda yer alan konuların gözden geçirilmesi. |
| 10 | YAPI AKUSTİĞİ VE AKUSTİK KONFOR: Ses, Gürültü, Sesin Yayılması, Yansıma Ve Yutulma, Yapı Elemanlarının Akustik Davranışına Giriş, Temel Akustik Sorunlar Ve İyileştirme Yöntemleri. | İncelenecek bireysel AVM yapısına yönelik akustik analiz kriterlerinin oluşturulması ve yerinde gözlem yapılması. | PowerPoint destekli anlatım, görsel ve işitsel materyaller ve vaka analizi. | Bireysel AVM akustik saha analizi için hazırlık. |
| 11 | ÖĞRENCİ ANALİZ SUNUMLARI - III: Akustik. | İncelenen bireysel AVM yapısının gürültü kaynakları, yankılanma ve akustik konfor açısından değerlendirilmesi; temel iyileştirme önerilerinin sunulması. | Öğrenci sunumları, sınıf içi tartışma, değerlendirme ve öğretim elemanı geri bildirimi. | Bireysel AVM akustik analizinin tamamlanması. |
| 12 | ERGONOMİ VE ANTROPOMETRİ: İnsan Ölçüleri, Temel Boyutlandırma, Dolaşım, Erişilebilirlik, Kullanıcı–Mekân İlişkisi Ve Kullanıcı Odaklı Tasarım İlkeleri. | İncelenecek bireysel AVM yapısına yönelik ergonomik gözlem kriterlerinin oluşturulması ve temel saha ölçümlerinin yapılması. | PowerPoint destekli anlatım, ölçü örnekleri, görsel materyal ve vaka analizi. | Bireysel AVM ergonomi saha analizi için hazırlık. |
| 13 | DİĞER ÇEVRESEL VE MEKANSAL ETMENLER: Estetik Ve Görsel Kirlilik, Bitkilendirme Ve Ekolojik Çevre Kalitesi, Mahremiyet, Mekânsal Ayrıştırma Ve Organizasyon, Sürdürülebilir Ve Yenilikçi Yapı Uygulamalarına Genel Bakış. | İncelenecek bireysel AVM yapısında ergonomi ile diğer çevresel ve mekânsal etmenlere yönelik saha gözlemlerinin tamamlanması. | PowerPoint destekli anlatım, görsel vaka analizi ve saha çalışmasına hazırlık. | Bireysel AVM ergonomi ve diğer çevresel etmenler analizinin hazırlanması. |
| 14 | ÖĞRENCİ ANALİZ SUNUMLARI - IV: Ergonomi Ve Diğer Çevresel Etmenler. | İncelenen bireysel AVM yapısının öncelikle ergonomi; ayrıca görsel çevre, bitkilendirme, mahremiyet, mekânsal organizasyon ve temel kullanıcı güvenliği açısından değerlendirilmesi. | Öğrenci sunumları, değerlendirme, tartışma ve öğretim elemanı geri bildirimi. | Bireysel AVM analiz sunumunun tamamlanması. |
| 15 | FİNAL SINAVI |
Ders Kitabı Malzemesi Önerilen Kaynaklar
Özkaya, M. (2011). Aydınlatma Tekniği. Birsen Yayınevi. Neufert, E. (2017). Yapı Tasarımı. Beta Yayınevi. Özer, M. (1982). Yapılarda Isı-Su Yalıtımları. Özer Yayınları. Akdağ, N. Y. Yapı Akustiği Ders Notları. Yıldız Teknik Üniversitesi, Mimarlık Fakültesi. Arcan, F., & Evci, İ. (1999). Mimari Tasarıma Yaklaşım. Tasarım Yayın Grubu. Lechner, N. Heating, Cooling, Lighting: Sustainable Design Methods for Architects. John Wiley & Sons. Ders kapsamında öğretim elemanı tarafından hazırlanan sunumlar, görsel materyaller, teknik şemalar, örnek yapı analizleri ve saha çalışması materyallerinden yararlanılır.
Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
PowerPoint sunumu destekli anlatım, görsel ve işitsel materyal kullanımı, örnek yapı ve vaka incelemeleri, saha gözlemi ve yerinde analiz, fotoğraf ve basit ölçümlerle belgeleme, problem tespiti ve iyileştirme önerileri geliştirme çalışmaları, öğrenci analiz sunumları, sınıf içi tartışma, proje kritiği ve öğretim elemanı geri bildirimleri kullanılacaktır.
Değerlendirme
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 30 |
| Proje Hazırlama | 1 | 70 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Staj Durumu
Staj durumu Ön Lisans için 30 iş günü olup veya staj projesi ile tamamlanmaktadır.
İş Yükü Hesaplaması
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 1 | 1 |
| Derse Katılım | 13 | 3 | 39 |
| Alan Gezisi | 1 | 3 | 3 |
| Proje Hazırlama | 1 | 14 | 14 |
| Proje Sunma | 1 | 1 | 1 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 1 | 7 | 7 |
| Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma | 1 | 10 | 10 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 76 | ||
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | |
| ÖÇ 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 |
| ÖÇ 2 | 4 | 4 | 4 | 3 | 1 | 3 | 2 | 3 | 2 | 3 | 4 | 3 | 4 |
| ÖÇ 3 | 4 | 4 | 5 | 3 | 1 | 3 | 3 | 3 | 1 | 1 | 4 | 3 | 4 |
| ÖÇ 4 | 4 | 3 | 2 | 2 | 1 | 2 | 1 | 2 | 1 | 2 | 5 | 4 | 3 |
| ÖÇ 5 | 4 | 4 | 4 | 4 | 2 | 3 | 3 | 3 | 2 | 3 | 5 | 4 | 4 |
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek